Ahold - ‘Too many lovebabies’

• En als je alles gehad hebt ...
• 'Fokker is my lovebaby'
• De Cuba-crisis als verklaring?
• Tom Poes verzin een list
• Noten

En als je alles gehad hebt ...

Net als je denkt dat de wereld niet gekker kan worden, stort op 24 en 25 februari de koers van Ahold de afgrond in; in een mum van tijd verdampt 70% van de waarde van de onderneming. Althans naar de maatstaf van de beurslemmingen, die de aandelenkoers als baken voor de waarde van de onderneming beschouwen. Dit artikel gaat niet in op waarderingsgrondslagen van ondernemingen, maar haakt in op een klein zinnetje uit het economiekatern van de Volkskrant van 25 februari jl.:

Deze nieuwste dochter, door Van der Hoeven 'mijn love-baby' genoemd, heette US Foodservice (waar USD 500Mio. 'kwijt is'; red.) en mocht zich een van de grootste cateraars in Amerika noemen.

Dit  artikel gaat over dit soort love-babies aan de top en gaat in op de vraag hoe het toch kan dat bij menig project (en dan beschouwen we een overname van de omvang als US Foodservice gemakshalve maar als een groot project) er te laat wordt ingegrepen als het fout dreigt te gaan.  Want het kan toch niet zo zijn dat als de buitenwereld al sinds 5 april 2002 over Ahold vermoedens heeft dat er iets niet klopt met de boekhouding in de USA (Ahold verloor toen in verband met deze geruchten in korte tijd al bijna 1/3e van haar beurswaarde) er intern geen alarmbellen zijn afgegaan? Maar ja, wat doe je als het gaat om een favoriet project van de topman? In veel van deze gevallen is dit terug te voeren op wat wij hier het 'love-baby-syndroom' noemen. Maar hoe is dit te verklaren? En wat is daar tegen te doen? Zijn er maatregelen te bedenken ter voorkoming van het ontstaan en koesteren van 'love-babies'?

'Fokker is my lovebaby'

Je zou toch denken dat een man als Van der Hoeven (recent nog uitgeroepen tot Topman van het Jaar) beter zou weten wat er uiteindelijk met 'love-babies' gebeurt. Want zodra een project een 'love-baby' wordt, moet je je toch ernstig zorgen gaan maken. Toen Jürgen Schrempp dit zei over Fokker, was het niet veel later gedaan met onze Hollandse trots [1]. Of gaat deze vergelijking niet op omdat Cees van der Hoeven in 1994 al zei '…mijn boekhoudkennis was matig en is dat trouwens nog steeds'? Waarvan akte anno 2003.

In een grootschalig onderzoek naar IT-projecten bleek eens te meer dat (IT-)projecten zich  voornamelijk in twee varianten voordoen; de love-babies die uiteindelijk doodgeknuffeld worden en de incognito-projecten die jarenlang in de coulissen doormodderen [2]. Dit laatste wil ook niet altijd helpen; ook als je helemaal geen aandacht krijgt van de top van de organisatie, kun je het vaak wel vergeten. Voordat je het weet ben je geen deel van de 'core' van de onderneming meer en drijf je langzaam af naar het stadium van vergetelheid en langzaam sterf je af. Het lijkt zo te zijn dat (IT-)projecten uitsluitend in deze twee varianten bestaan. Ziende blind en horende doof dendert de ene topmanager over de andere en is er weer een systeem aangeschaft dat de organisatie blijvend zal veranderen (let op de nog positieve intonatie in dit stadium). Andere projecten sudderen braaf nog jaren verder in de organisatie en niemand lijkt er last van te hebben. De verklaring voor het fenomeen van de love-babies laat zich herleiden tot de Cuba-crisis.